BELANGRIJKE OPMERKING
Deze controlelijst bevat algemene aanbevelingen en tips. Ondanks zorgvuldig onderzoek kunnen fouten niet volledig worden uitgesloten. Elke noodsituatie is uniek – u dient ter plaatse zelfstandig te beslissen en uw veiligheid onder eigen verantwoordelijkheid te beoordelen. Volg bij twijfel altijd de instructies van de lokale autoriteiten en hulpdiensten op. Deze lijst vervangt geen deskundig advies.
Deze controlelijst bevat algemene aanbevelingen en tips. Ondanks zorgvuldig onderzoek kunnen fouten niet volledig worden uitgesloten. Elke noodsituatie is uniek – u dient ter plaatse zelfstandig te beslissen en uw veiligheid onder eigen verantwoordelijkheid te beoordelen. Volg bij twijfel altijd de instructies van de lokale autoriteiten en hulpdiensten op. Deze lijst vervangt geen deskundig advies.
CONTANT GELD & UITVAL VAN HET BETALINGSVERKEER
Controlelijst bij stroomuitval en telecom-/IT-storingen in Nederland
Bij een grootschalige stroomstoring of een landelijke telecom- en netwerkuitval werken pinpassen (Maestro, V PAY, Debit Mastercard, Visa), geldautomaten (Geldmaat), pinautomaten (POS-terminals), mobiel betalen (Apple Pay, iDEAL, Tikkie) en internetbankieren direct niet meer. Alleen contant geld blijft een universeel en betrouwbaar betaalmiddel in crisistijd. Deze controlelijst helpt u om voorbereid te zijn. Gebruik b98.eu voor actuele informatie over werkende geldautomaten en winkels die contant geld accepteren.
VÓÓR DE STORING – Financiële voorbereiding
Aanleggen van een contant geldreserve thuis
| ☐ | Minimum: circa € 300 tot € 500 per huishouden (ongeveer € 100 per persoon) |
| ☐ | Aanbevolen: bedrag om 2 tot 4 weken aan eerste levensbehoeften te dekken |
| ☐ | Kies bij voorkeur voor kleine coupures (briefjes van 5, 10, 20 en 50 euro) |
| ☐ | Muntgeldreserve (voor parkeerautomaten, automaten en kleine uitgaven: munten van 1 en 2 euro) |
| ☐ | Vermijd grote biljetten (€ 100 en € 200 zijn in noodsituaties nauwelijks te wisselen) |
| ☐ | Bewaar het geld op een veilige plek (brandwerende kluis of doordachte verstopplek) |
Veilige opslag in huis
| ☐ | Kleine kluis (stevig verankerd aan muur of vloer) |
| ☐ | Discrete en niet voor de hand liggende verstopplekken |
| ☐ | NOOIT onder het matras of in de kledingkast |
| ☐ | Verdeel het contante geld over meerdere aparte plekken in huis |
| ☐ | Licht slechts één vertrouwd volwassen gezinslid in |
| ☐ | Vertel niemand anders over uw noodreserve! |
Contant geld onderweg
| ☐ | In de auto: € 50–€ 100 (goed verstopt, niet in het dashboardkastje) |
| ☐ | In de portemonnee: dagelijkse lopende uitgaven (€ 20–€ 50) |
| ☐ | Noodreserve in rugzak of binnenzak (€ 20–€ 40) |
| ☐ | Verdeel biljetten over verschillende zakken |
| ☐ | Kleingeld voor parkeren en openbare toiletten (€ 5–€ 10) |
Bankrekeningen & Financiën voorbereiden
| ☐ | Huidige rekeningsaldi kennen (op papier genoteerd) |
| ☐ | Kritieke rekeningen en vaste lasten tijdig voldoen |
| ☐ | Lopende automatische SEPA-incasso's en periodieke overboekingen documenteren |
| ☐ | Papieren bankafschriften printen (van de afgelopen 3 maanden) |
| ☐ | Bankgegevens (IBAN, BIC, banknaam) op papier noteren |
| ☐ | Het alarm-/noodnummer van uw bank noteren (ING, Rabobank, ABN AMRO, SNS, ASN, Triodos) |
Alternatieve betaalmiddelen
| ☐ | Creditcard (werkt offline soms iets langer door dan een standaard betaalpas) |
| ☐ | Prepaid betaalkaart met opgeladen tegoed |
| ☐ | Brandstofkaarten of prepaid tankvouchers (Shell, BP, Esso, TotalEnergies) |
| ☐ | Cadeaukaarten van supermarkten (Albert Heijn, Jumbo, Plus, Lidl, Aldi) |
| ☐ | VVV-cadeaukaarten of fysieke papieren tegoedbonnen |
Essentiële documenten
| ☐ | Noodnummers voor het blokkeren van bankpassen/creditcards op papier genoteerd |
| ☐ | Pasnummers geregistreerd voor snelle blokkering bij verlies |
| ☐ | Contactgegevens van uw bankkantoor/verzekeraar |
| ☐ | BSN-nummers, polisnummers van verzekeringen (inboedel, opstal, zorg, auto) |
| ☐ | Papieren kopieën van paspoort, ID-kaart, rijbewijs en betaalpassen |
TIJDENS EEN PIN- EN BETAALSTORING – Directe maatregelen
Eerste reacties
| ☐ | Blijf kalm – voorkom paniek en drommen mensen voor bankfilialen! |
| ☐ | Raadpleeg b98.eu en officiële overheidsberichten (NL-Alert) |
| ☐ | Zet de radio aan (NPO Radio 1 / regionale calamiteitenzender voor officiële mededelingen) |
| ☐ | Breng uw voorraad contant geld in kaart en plan de bestedingen zorgvuldig |
| ☐ | Rantsoeneer uitgaven (koop alleen het strikt noodzakelijke) |
Geldautomaten (Geldmaat) & Banken
| ☐ | Ren NIET massaal naar geldautomaten (enorme rijen of automaten snel leeg!) |
| ☐ | Bij een algemene stroomuitval werken geldautomaten NIET |
| ☐ | Ga alleen naar een bankkantoor als het strikt noodzakelijk is |
| ☐ | Houd rekening met aanzienlijke wachttijden |
| ☐ | Houd rekening met eventueel ingestelde noodopnamelimieten |
| ☐ | Raadpleeg b98.eu om werkende geldautomaten op te sporen |
Aankopen met contant geld
| ☐ | Alleen contant geld wordt geaccepteerd (pinnen, contactloos en Tikkie werken niet) |
| ☐ | Betaal gepast of met kleine biljetten (winkeliers hebben snel wisselgeldtekort) |
| ☐ | Koop alleen eerste levensbehoeften (geen paniekhamsteren) |
| ☐ | Vraag om een papieren kassabon of handgeschreven kwitantie |
| ☐ | Houd rekening met tijdelijke prijsstijgingen als gevolg van lokale schaarste |
Brandstof & Vervoer
| ☐ | Houd de brandstoftank / accu van uw auto altijd minimaal halfvol |
| ☐ | Uitsluitend contant betalen bij tankstations (pompen zonder noodstroomaggregaat werken niet!) |
| ☐ | Zoek naar tankstations die zijn uitgerust met noodstroomvoorzieningen |
| ☐ | Openbaar vervoer kan ontregeld raken (incheckpalen OV-chipkaart/OVpay en kaartautomaten buiten werking) |
| ☐ | Houd contant geld gereed voor taxiritten |
Huur & Vaste lasten
| ☐ | Bankoverschrijvingen en automatische incasso's liggen stil |
| ☐ | Informeer verhuurder / VvE / hypotheekverstrekker over uitstel wegens overmacht |
| ☐ | Elektriciteit, gas en drinkwater: geen directe afsluiting tijdens nationale crisissituaties |
| ☐ | Bewaar alle aanmaningen en correspondentie zorgvuldig |
| ☐ | Voldoe betalingsachterstanden direct zodra de bancaire systemen hersteld zijn |
Salaris & Inkomen
| ☐ | De uitbetaling van salarissen, toeslagen (Belastingdienst) en uitkeringen/AOW kan vertraging oplopen |
| ☐ | Overleg met de werkgever over een eventueel noodvoorschot in contanten |
| ☐ | Heb geduld (transacties worden na systeemherstel automatisch verwerkt) |
| ☐ | Gebruik de contante noodbuffer om de tussenliggende periode te overbruggen |
LANGDURIGE STORING (meerdere dagen of weken)
Discipline in uitgaven
| ☐ | Stel een strikt dagelijks uitgavenplafond in (bijv. € 15 tot € 30 per dag) |
| ☐ | Prioriteiten: basisvoedsel, drinkwater, noodzakelijke medicijnen |
| ☐ | Schrap alle niet-essentiële aankopen direct |
| ☐ | Houd geld veilig (neem nooit uw volledige contante reserve mee over straat) |
| ☐ | Gebruik eerst uw eigen noodvoorraad thuis voordat u contant geld uitgeeft |
Ruilhandel & Buurtinitiatieven
| ☐ | Organiseer burenhulp (ruilen van houdbare voeding, water en gereedschap) |
| ☐ | Bied praktische vaardigheden en helpende handen aan |
| ☐ | Deel gezamenlijke wijk- en buurtvoorzieningen |
| ☐ | Raadpleeg informatieborden bij het gemeentehuis of wijkcentrum |
Verhoogde veiligheid
| ☐ | Het risico op diefstal en oplichting neemt toe (wees discreet en waakzaam) |
| ☐ | Toon NOOIT openlijk contant geld op straat |
| ☐ | Vervoer grotere geldbedragen niet alleen |
| ☐ | Vermijd verplaatsingen met geld in het donker |
| ☐ | Wees op uw hoede voor louche informele geldwisselaars en babbeltrucs |
Werk & Bestaan
| ☐ | Werkgevers: contante loonbetalingen uitsluitend tegen getekend ontvangstbewijs |
| ☐ | Ondernemers/Winkeliers: contante transacties met een handmatig bonnenboekje |
| ☐ | Gemeente / Sociale Dienst: informeer naar noodfondsen en voedselpakketten |
NA HET HERSTEL VAN DE SYSTEMEN
| ☐ | Controleer saldo's en afschrijvingen via internetbankieren / bank-app |
| ☐ | Verwerk openstaande, vertraagde of geweigerde overboekingen |
| ☐ | Controleer de hervatting van automatische incasso's |
| ☐ | Vul de contante noodvoorraad thuis zo snel mogelijk weer aan |
| ☐ | Kies bij geldopnames weer bewust voor kleine biljetten |
| ☐ | Wijzig pincodes van betaalpassen bij enig vermoeden van misbruik |
| ☐ | Deel uw ervaringen op b98.eu – help de gemeenschap zich beter voor te bereiden! |
AANBEVOLEN CONTANT GELDRESERVE PER HUISHOUDEN
1-persoonshuishouden
| ☐ | Minimum: € 300 |
| ☐ | Aanbevolen: € 500–€ 700 |
| ☐ | Verdeling: 5x € 50, 10x € 20, 10x € 10, 10x € 5 |
2-persoonshuishouden
| ☐ | Minimum: € 500 |
| ☐ | Aanbevolen: € 800–€ 1.200 |
| ☐ | Verdeling: 10x € 50, 20x € 20, 20x € 10, 20x € 5 |
Gezin (4 personen)
| ☐ | Minimum: € 1.000 |
| ☐ | Aanbevolen: € 1.500–€ 2.500 |
| ☐ | Verdeling: 20x € 50, 30x € 20, 30x € 10, 20x € 5 |
BELANGRIJKE NUMMERS (OP PAPIER NOTEREN!)
| ☐ | Bankpas blokkeernummer / Alarmcentrale eigen bank: ___________________________ |
| ☐ | Telefoonnummer eigen bankkantoor: ___________________________ |
| ☐ | IBAN-rekeningnummer / Klantnummer: ___________________________ |
| ☐ | Noodnummers Nederland: 112 (Politie / Brandweer / Ambulance bij spoed) / 0900-8844 (Politie geen spoed) |